Internationale herkenbaarheid van benaming en titulatuur in het hbo

Sinds januari 2014 krijgen afgestudeerde hbo’ers een graadtoevoeging die internationaal herkenbaar is: bachelor of science/bachelor of arts. In het buitenland is de titulatuur daarmee gelijkgetrokken met die van afgestudeerde wo’ers. In het verlengde daarvan mogen hogescholen zich in het buitenland nu ‘universities of applied science’ (UAS) noemen. Voor de ‘professoren’ van de hogescholen – de lectoren – bestaat geen aparte titel in het Engels (zowel in het Engels als in het Duits heeft het begrip ‘lector’/’lektor’ een andere specifieke betekenis).

Aan de gelijkstelling van de titels van het hbo met het wo is een jarenlang debat voorafgegaan. Punt is dat binnen Nederland het verschil tussen (alumni van) hogescholen en universiteiten nog steeds relevant wordt geacht. Zo is de verhouding tussen het aantal lectoren per hogeschool en het aantal hoogleraren per universiteit 19:1, en publiceren alle 42 hogescholen samen net zoveel als één grote universiteit. In 2012 concludeerde de Raad van State  daarom dat “[het] zonder meer volgen van de Angelsaksische praktijk in het huidige Nederlandse stelsel niet altijd recht [zou] doen aan de werkelijkheid [want als] hbo-ers en wo-ers in het zakelijk en maatschappelijk verkeer dezelfde titels zullen gebruiken het – voor werkgevers belangrijke – verschil in niveau van de gevolgde opleiding alleen maar herkenbaar blijft indien het diplomasupplement wordt overgelegd.”

Om tegemoet te komen aan deze zorgen, heeft de Minister toegezegd de voorlichting en communicatie omtrent de wijziging in hbo-titulatuur te zullen evalueren. Later, tijdens het debat over de Bescherming namen en graden hoger onderwijs in 2017 heeft de Minister aangegeven deze evaluatie te willen benutten om een bredere evaluatie van het beleid uit te voeren, en ook te kijken naar de positionering van hogescholen in het buitenland met de introductie van de term ‘University of Applied Science’ en de positionering van lectoren in het buitenland.  De Minister legt de nadruk op de internationale omgeving omdat ze van mening is dat het Nederlandse binaire stelsel niet  overal op dezelfde manier erkend wordt.

Eind 2019 heeft de Minister – vijf jaar na de gelijkschakeling van de titels – Dialogic opdracht gegeven om al deze kwesties in samenhang te evalueren. Het onderzoek heeft vier doelstellingen:

  1. Inzichtelijk maken of de herkenbaarheid van de kwaliteit van opleidingen met de introductie van de graadtoevoegingen ‘of Science’ en ‘of Arts’ in het hbo is toegenomen.
  2. Inzichtelijk maken of het onderscheid tussen het hbo en het wo nog steeds duidelijk is voor de Nederlandse maatschappij.
  3. Inzichtelijk maken of de positionering van hogescholen als Universities of Applied Sciences (UAS) internationaal herkenbaar is.
  4. Inzichtelijk maken of de benaming ‘lector’ internationaal herkenbaar is.

Het eindrapport van het onderzoek wordt eind mei 2020 opgeleverd.

Meer weten? Neem contact op Robbin te Velde.